Cầu Mống – cây cầu cổ xưa nhất ngay tại trung tâm Sài Gòn

Cầu Mống – cây cầu cổ xưa nhất ngay tại trung tâm Sài Gòn

Cầu Mống là một trong những cây cầu cổ xưa nhất của Sài Gòn – Gia Định với lối kiến trúc châu Âu, tính đến nay cũng đã hơn 125 tuổi. Được xem như là nhân chứng lịch sử gắn bó theo thời gian hình thành và phát triển của Sài Gòn.

Cầu Mống bắt qua rạch Bến Nghé, nối liền quận 1 và quận 4 ngày nay, hiện đang mở cửa cho người dân đi bộ, tận hưởng không khí trong lành và gió mát từ kênh, chiêm ngưỡng các tòa nhà cổ kính và hiện đại xen lẫn nhau ngay tại trung tâm thành phố. 

Trái ngược với một Sài Gòn vốn ồn ào và náo nhiệt, thời gian dường như lắng lại trên cây cầu, kênh Bến Nghé và khu vực xung quanh. Vì lý do đó, các nhạc sĩ ví cây cầu như “nhịp Giusto”, một nhịp điệu thời gian cho một thành phố đông đúc như Sài Gòn. Nếu như ai đó trong chúng ta đang bị bủa vây bởi những bộn bề lo toan trong cuộc sống, cơm áo gạo tiền,… đang cần một nốt dừng trong đời của mình thì cầu Mống là một nơi lý tưởng để thực hiện điều đó. 

Ngược dòng thời gian về thời Pháp thuộc, cầu Mống được Công ty vận chuyển hàng hải Pháp Messageries đầu tư và được xây dựng bởi công ty Levallois-Perret. Công ty này được thành lập bởi kiến trúc sư – kỹ sư xây dựng Pháp Gustave Eiffel, người đã xây dựng tháp Eiffel. Cầu được thiết kế có chiều dài 128 mét, bề rộng 5,2 mét và lề bộ hành rộng nửa mét.

Cầu Mống nối liền quận 1 và quận 4 được phục hồi ngày nay (trước đây là cầu the Pont des Messageries maritimes)

Cầu Mống nối liền quận 1 và quận 4 được phục hồi ngày nay (trước đây là cầu the Pont des Messageries maritimes)

Người Pháp gọi cầu này là Arenciel (Ask-căn-xi-en), nghĩa là cầu Vồng. Còn người Việt, có người gọi là cầu Mống, có người gọi là cầu Móng. Những người gọi là cầu Móng có cách lý giải vì đây là chiếc cầu đầu tiên ở vùng này có trụ móng. Còn những người gọi là Mống lại giải thích vì hình dáng vòng cung của chiếc cầu trông giống như chiếc cầu vòng mống trời cho. Cầu Vồng, cầu Móng hay cầu Mống cũng chỉ là tên gọi, chỉ là sự phản ánh chủ quan về nhận thức của con người trước một công trình kiến trúc lạ và đẹp mà thôi.

Một góc nhỏ trên cầu trở được bày biện chuẩn bị trở thành nơi ăn uống tụ họp của mọi  người khi màn đêm bắt đầu buông xuống.

Một góc nhỏ trên cầu trở được bày biện chuẩn bị trở thành nơi ăn uống tụ họp của mọi người khi màn đêm bắt đầu buông xuống.

Năm 2005, cây cầu được dỡ bỏ hoàn toàn nhường chỗ cho việc thi công Đại lộ Đông – Tây và Đường hầm sông Sài Gòn nối liền quận 1 và 2. Sau đó, cầu Mống đã được khôi phục theo nguyên bản và gia cố thêm phần trụ móng ở hai đầu kèm trang bị chiếu sáng mỹ thuật đẹp lung linh khi về đêm.

Hai bên chân cầu trở thành công viên dọc theo bờ kênh Bến Nghé với mảng cây và hoa tăng thêm nét xanh tươi cho khu vực. Mặc dù đã ra đời hàng trăm năm nhưng cầu Mống luôn vẫn là một công trình kiến trúc nghệ thuật độc đáo, bởi tự thân nó đẹp ở cả nghệ thuật kiến trúc lẫn vị trí được đặt hài hoà với cảnh quan đô thị và có những góc nhìn đẹp.

Cảnh người dân câu cá nhìn từ trên cầu Mống

Cảnh người dân câu cá nhìn từ trên cầu Mống

Đứng trên cầu Mống, khách du lịch có thể thấy thời gian thay đổi, chiêm ngưỡng các giá trị văn hóa và lịch sử và có một cái nhìn về một Sài Gòn tương lai. Phía bên quận 1 là đại lộ Võ Văn Kiệt, nơi có tòa nhà Ngân hàng Nhà nước Việt Nam, trước đây được gọi là Banque de l’Indochine (Ngân hàng Đông Dương) của Pháp và các ngôi nhà do Pháp và Trung Quốc xây dựng.

Gần đó là các tòa nhà hiện đại như Tháp tài chính Bitexco,… trong khi đi bộ từ phía cây cầu về quận 4 là Bến Nhà Rồng, một di tích lịch sử trên sông Sài Gòn. Cây cầu và khu phố đã trở thành địa điểm để người dân địa phương bắt đầu một ngày mới với các bài tập buổi sáng, đọc sách và câu cá.

Khi màn đêm buông xuống, các cặp đôi ngồi xuống cùng nhau dọc theo cây cầu, các nhóm bạn trẻ tụ tập trò chuyện, nhảy múa, ca hát trong khi người già đi dạo. Với sự kết hợp của vẻ đẹp của quá khứ và hiện tại, Cầu Móng trở thành một nơi để có những bức ảnh thật nghệ thuật không thể bỏ qua.

Khác với những tác phẩm của các bộ môn nghệ thuật khác có thể mai một hoặc biến mất, “kiến trúc bền vững” tồn tại hàng trăm, thậm chí hàng ngàn năm vẫn hiện hữu trong không gian, song hành cùng đời sống xã hội hiện đại. Một công trình kiến trúc được ghi nhận là bền vững, nghĩa là giá trị nghệ thuật, giá trị thẩm mỹ cũng bền vững, cho dù xu hướng nghệ thuật, trào lưu kiến trúc, phong cách kiến trúc đã thay đổi rất nhiều. Và cầu Mống là một trong những công trình kiến trúc hiếm hoi ấy.

Phước Hiếu

Share this post

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *